Cách phân biệt, xử lý dứt điểm hăm và chàm ở trẻ sơ sinh

Ngày đăng
31/05/2021

Cập nhật:
31/05/2021

Lượt xem:
116

Hăm và chàm ở trẻ sơ sinh là hai chứng bệnh ngoài da hoàn toàn khác nhau, nhưng do có nhiều điểm tương đồng nên khiến không ít cha mẹ bị nhầm lẫn và chưa có cách chăm sóc, cải thiện phù hợp. SkinBiBi sẽ giúp cha mẹ phân biệt và tìm ra cách xử trí trong bài viết dưới đây.

1. Phân biệt hăm và chàm

Để phân biệt hăm và chàm, cha mẹ có thể dựa vào các tiêu chí quan trọng sau:

1.1. Khái niệm

Hăm da (tên khoa học Intertrigo) là tình trạng viêm da thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Bệnh thường xuất hiện ở vùng da kín, khó vệ sinh và có nhiều nếp gấp như: cổ, nách, ngấn tay, ngấn chân, bẹn, háng, mông, hậu môn, cơ quan sinh dục.

tre-bi-ham-mong
Trẻ bị hăm ở mông

Chàm (tên khoa học Eczema) là tình trạng viêm da ở thể cấp và mãn tính. Với trẻ dưới 12 tháng, chàm da thường xuất hiện ở các vị trí như má, da đầu, nửa thân trên và tứ chi. Với trẻ từ 1 – 5 tuổi, chàm da thường xuất hiện ở khuỷu tay, đầu gối, cổ tay, mắt cá chân.

tre-bi-cham-da
Trẻ bị chàm ở mặt

1.2. Nguyên nhân và dấu hiệu

1.2.1. Nguyên nhân

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến hăm da ở trẻ nhỏ nhưng nguyên nhân chủ yếu nhất vẫn là do:

  • Đóng bỉm tã 24/24: Cha mẹ đóng bỉm tã cho trẻ suốt cả ngày dài, khiến da thường xuyên bị ẩm ướt, bí khí, tạo môi trường thuận lợi cho vi sinh vật gây hăm phát triển.
  • Dùng bỉm tã kém chất lượng: Những loại bỉm tã kém chất lượng có khả năng thấm hút kém, nguồn gốc xuất xứ không rõ ràng khiến da bé bị kích ứng.
  • Không vệ sinh sạch sẽ: Không vệ sinh thân thể bé sạch sẽ thường xuyên, nhất là các vùng da có nhiều nếp gấp như cổ, nách, háng, bẹn… khiến vi khuẩn sinh sôi và gây hăm.
  • Dùng hóa chất tạo mùi dễ kích ứng: Da trẻ bị kích ứng với hóa chất tạo mùi có trong sữa tắm và nước xả vải.
  • Do nhiễm bệnh: Trẻ bị nhiễm trùng hoặc nhiễm nấm candida.
ve-sinh-cho-be
Không vệ sinh cho bé sạch sẽ thường xuyên là một trong những nguyên nhân khiến trẻ dễ bị hăm da

Khác với hăm da, hiện nay y học vẫn chưa xác định được nguyên nhân cụ thể gây chàm da ở trẻ. Tuy nhiên, theo theo ghi nhận từ những ca bệnh thực tế, chàm da có thể xuất phát từ các nguyên nhân như:

  • Trẻ có cơ địa bị dị ứng: Trong bộ gen của trẻ có chứa một loại gen khiến cho lớp biểu bì ngoài cùng của da dễ bị tổn thương hơn người bình thường dẫn đến da trẻ luôn trong tình trạng khô nứt, nổi vảy và nổi mụn.
  • Do di truyền: Trẻ bị chàm do di truyền bệnh từ cha mẹ.
  • Do hệ miễn dịch của trẻ: Trẻ có hệ thống miễn dịch kém, không có khả năng chống lại các yếu tố gây bệnh từ bên ngoài.
  • Do hóa chất: Trẻ tiếp xúc với các loại hóa chất có trong xà phòng, thuốc tẩy, nước xả vải, nước tắm khiến cho da bị kích ứng, phát ban, mẩn đỏ, viêm da dị ứng…
  • Do thời tiết: Thời tiết nóng ẩm khiến bề mặt da trẻ trở thành môi trường thuận lợi cho vi sinh vật phát triển và gây bệnh.
cham-da-do-di-ung
Nhiều trẻ nhỏ bị chàm là do có cơ địa bị dị ứng

1.2.2. Dấu hiệu

Hăm da được chia thành 7 cấp độ, ứng với mỗi cấp độ sẽ có những dấu hiệu nhận biết riêng:

  • Cấp độ 1: Da bé bị khô nhẹ, mọc nốt sần nhưng không viêm và mẩn đỏ.
  • Cấp độ 2: Da bé ửng hồng ở diện tích nhỏ, có vài nốt sần và khô da nhẹ.
  • Cấp độ 3: Các vết ửng hồng chuyển thành ửng đỏ ở diện tích nhỏ, trên da xuất hiện những mụn nhỏ li ti.
  • Cấp độ 4: Các vết ửng đỏ và mụn nhỏ xuất hiện nhiều hơn, nằm rải rác trên da bé.
  • Cấp độ 5: Vết hăm và mụn lan rộng với diện tích lớn, màu sắc đậm và rõ ràng hơn.
  • Cấp độ 6: Vết hăm có màu đỏ, da bé hơi sưng, mụn nước tiến triển thành mụn mủ.
  • Cấp độ 7: Vết hăm có màu đỏ đậm, da bé bị sưng và phù nề nặng, diện tích tổn thương lớn. Mụn mủ bị vỡ, lở loét và chảy dịch vàng.
cac-cap-do-ham-ta
Mỗi cấp độ hăm da ở trẻ lại đi kèm với dấu hiệu khác nhau

Với những trẻ bị chàm da, thoạt đầu cha mẹ có thể thấy bé có những biểu hiện gần giống với việc bị hăm. Tuy nhiên, theo thời gian tiến triển của bệnh, các dấu hiệu này có sự khác biệt rõ rệt. Cụ thể:

  • Ban đầu, da bé ửng đỏ, trên da xuất hiện những mụn nước li ti gây ngứa ngáy, bứt rứt, khó chịu.
  • Sau đó, mụn nước bị vỡ ra chảy dịch trong suốt, lớp dịch này khô lại, đóng thành vảy như da rắn.
  • Dùng tay chạm vào cha mẹ sẽ cảm thấy da bé thô ráp, nứt nẻ, đồng thời có hiện tượng bong tróc từng mảng một.
  • Nếu chàm tái phát nhiều lần, vùng da bị chàm của bé ngày càng dày lên và đậm màu hơn các vùng da bình thường khác.
Da trẻ bong tróc khi bị chàm
Da trẻ có hiện tượng khô ráp, đóng vảy và bong tróc khi bị chàm

1.3. Điểm giống và khác nhau

Từ các phân tích trên có thể thấy, hăm và chàm có những điểm giống và khác nhau như sau:

Điểm giống nhau:

  • Hăm và chàm đều là tình trạng viêm da.
  • Đây là hai loại bệnh ngoài da thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, nhất là trẻ dưới 1 tuổi.
  • Đều có chung nguyên nhân gây bệnh như: thời tiết nóng ẩm, trẻ bị dị ứng với các hóa chất, trẻ có thể trạng yếu khiến hệ thống miễn dịch không có khả năng chống lại các yếu tố gây bệnh từ bên ngoài.
  • Ở giai đoạn nhẹ, vùng da bị bệnh thường ửng đỏ, trên da xuất hiện mụn nước li ti.
  • Ở giai đoạn nặng, mụn nước bị vỡ và chảy máu, nếu không giữ vệ sinh tốt da bé sẽ rất dễ bị nhiễm trùng gây khó khăn cho việc điều trị.
  • Các vết hăm và chàm da gây cảm giác ngứa ngáy, khó chịu cho trẻ khiến trẻ hay quấy khóc, bú kém, ngủ không ngon giấc.
  • Cả hăm da và chàm da đều dễ tái phát lại nhiều lần nếu cha mẹ không có biện pháp phòng và chăm sóc trẻ đúng cách.

Điểm khác nhau:

Tiêu chí Hăm da Chàm da
Bản chất Do viêm da thông thường gây nên. Do viêm da cấp và mãn tính gây nên.
Vị trí xuất hiện Xuất hiện ở những vùng da kín, có nhiều nếp gấp và khó làm sạch như: cổ, nách, bẹn, háng, mông, hậu môn, bộ phận sinh dục. Thường xuất hiện ở mặt và các vùng da bị gập như: cổ, khuỷu tay, mu bàn tay, cổ tay, sau đầu gối, mắt cá chân.
Nguyên nhân Chủ yếu đến từ các yếu tố bên ngoài như: vệ sinh không sạch sẽ, sử dụng bỉm tã kém chất lượng, đóng bỉm tã thường xuyên… Chủ yếu đến từ yếu tố bên trong như: cơ địa và di truyền.
Dấu hiệu Vùng da bị hăm có thể khô hoặc ướt. Vùng da bị chàm khô ráp, đóng vảy và bong tróc thành từng mảng.

2. Cách xử lý khi bé bị hăm và chàm

Vì hăm và chàm là hai chứng bệnh hoàn toàn khác nhau nên cách xử lý cũng có sự khác biệt. Cụ thể:

2.1. Cách xử lý khi bé bị hăm

Khi bé bị hăm, cha mẹ cần thực hiện ngay các biện pháp sau để cải thiện các triệu chứng của hăm da, đồng thời ngăn không cho các vết hăm tiến triển nặng thêm.

  • Sử dụng kem hăm có thành phần thiên nhiên: Các thành phần thiên nhiên có trong kem hăm như cúc la mã, kẽm oxyd, vitamin E và B5… giúp kháng khuẩn, chống viêm, hỗ trợ điều trị hăm da hiệu quả. Ngoài ra, nên sử dụng hàng ngày để phòng chống hăm da tái phát lại.
  • Thay bỉm tã thường xuyên: Giúp da trẻ luôn khô thoáng, sạch sẽ, từ đó giảm kích ứng da và loại bỏ được môi trường sống lý tưởng của nấm và vi khuẩn gây hăm da. Trẻ sơ sinh nên thay bỉm tã 2 – 3 tiếng/lần.
  • Vệ sinh da sạch sẽ: Giúp loại bỏ các tác nhân gây hăm còn bám dính trên da. Cha mẹ nên vệ sinh cho bé hàng ngày bằng nước ấm sạch và lau lại bằng khăn bông mềm. Không dùng sữa tắm có mùi thơm vì sẽ làm tăng kích ứng da.
  • Không dùng hóa chất tẩy rửa, tạo màu và tạo mùi: Do làn da của trẻ rất nhạy cảm và dễ kích ứng với các hóa chất có trong nước giặt, xả vải, sữa tắm. Vì vậy, cha mẹ nên ưu tiên sử dụng các sản phẩm có thành phần tự nhiên, an toàn, dịu nhẹ cho bé.
  • Không ăn các loại trái cây, đồ ăn dễ gây dị ứng: Các loại thực phẩm giàu tính axit như cà chua, cam, dâu tây, việt quất… có thể làm gia tăng nguy cơ hăm da ở trẻ. Cha mẹ nên hạn chế cho bé ăn những loại thực phẩm này.
Kem bôi da SkinBiBi có thành phần tự nhiên giúp chữa hăm
Kem bôi da trẻ em SkinBiBi có thành phần thiên nhiên giúp phòng và chống hăm da hiệu quả

Lưu ý: Các biện pháp trên chỉ áp dụng trong trường hợp trẻ bị hăm tã nhẹ. Nếu trẻ bị hăm tã nặng cha mẹ không nên tự ý chữa hăm cho bé tại nhà mà nên đưa bé đến các cơ sở y tế để các bác sĩ thăm khám và đưa ra hướng điều trị phù hợp nhất.

2.2. Cách xử lý khi bé bị chàm

Với trẻ bị chàm, cha mẹ có thể áp dụng một số biện pháp hữu hiệu sau để cải thiện nhanh chóng tình trạng của bệnh.

  • Tắm và giữ ẩm da bé mỗi ngày: Việc tắm mỗi ngày sẽ giúp da bé bớt khô hơn, đồng thời giảm tình trạng bong tróc do chàm gây ngứa ngáy, khó chịu. Lưu ý không dùng nước quá nóng để tắm cho bé vì sẽ khiến da bé càng bị khô nhiều hơn.
  • Sử dụng kem bôi da có thành phần thiên nhiên, lành tính: Dùng kem bôi da có thành phần thiên nhiên như cúc la mã, kẽm oxyd, vitamin E và B5… giúp dịu da, dưỡng ẩm da và làm giảm chàm da ở trẻ. Cha mẹ thoa một lượng kem lên da bé ngay sau khi tắm để làm mềm các vùng da bị khô ráp.
  • Không cho trẻ sử dụng các sản phẩm có chất tẩy rửa, tạo mùi thơm: Cũng giống như hăm da, việc sử dụng các sản phẩm có chất tẩy rửa, tạo mùi sẽ khiến tình trạng bệnh chàm của trẻ nặng thêm. Vì vậy, cha mẹ chỉ nên dùng các loại sản phẩm dịu nhẹ, không chất tạo mùi cho bé.
  • Hạn chế để bé gãi vào các vùng da bị chàm: Việc gãi khiến các mụn nước trên da dễ bị vỡ và nhiễm trùng. Chính vì thế, cha mẹ nên cho bé sử dụng bao tay để tránh tình trạng này xảy ra.
  • Sử dụng thuốc bôi với liều lượng phù hợp và an toàn: Để đảm bảo an toàn trước khi sử dụng, cha mẹ nên tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa về loại thuốc, liều lượng và cách dùng. Tránh việc tự ý mua thuốc điều trị cho trẻ vì có thể gây nhiều tác hại nguy hiểm.
  • Tránh cho trẻ tiếp xúc với các tác nhân gây dị ứng như lông chó mèo: Do chàm da rất nhạy cảm, có thể tái phát hoặc trở nặng khi gặp bất kỳ các tác nhân nhạy cảm nào.
  • Tránh cho trẻ ăn các thức ăn có thể gây dị ứng: Khi trẻ bị chàm, nên kiêng các thực phẩm giàu chất béo, nhiều chất tanh (tôm, cua, hến), sữa bò, đậu nành… Thay vào đó, nên bổ sung các loại thực phẩm giàu vitamin.
  • Đưa trẻ đến bác sĩ khám ngay khi triệu chứng chàm da của bé trở nên nặng hơn.
Tắm cho trẻ sạch sẽ để phòng tránh chàm
Tắm và giữ ẩm da bé mỗi ngày là biện pháp hỗ trợ điều trị bệnh chàm ở trẻ sơ sinh hiệu quả

Mặc dù là có nhiều điểm tương đồng nhưng về bản chất, hăm và chàm vẫn là 2 bệnh lý hoàn toàn khác nhau. Do đó, cha mẹ cần tìm hiểu kỹ về cả 2 loại bệnh để biết cách phân biệt và có hướng xử lý phù hợp.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Bài viết khác

Tuyệt chiêu giúp mẹ phân biệt hăm tã và nấm ở trẻ!

Hăm tã và nấm da có nhiều biểu hiện và vị trí tổn thương giống nhau. Chính vì vậy, nếu không tinh ý, ba. . .

Cách phân biệt hăm da và viêm da cho trẻ cực đơn giản

Hăm viêm da là hai chứng bệnh khác nhau ở trẻ nhưng lại có nhiều điểm giống nhau. Phân biệt rõ. . .

Đăng ký thành viên




    Bạn có điều gì cần hỏi?

    423 Vũ Tông Phan, Khương Đình, Thanh Xuân, HN

    0888 289 828

    infohn@namhapharma.com

    Đã thông báo bộ công thương

    0888.28.98.28
    Hotline
    Chat Facebook
    Messenger
    Chat Zalo
    Zalo
    Đặt hàng
    Đặt hàng